|
Biography by letter : A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z Other |
|
|
to
[x]
|
1953 y<#305;l<#305;nda Tunceli'de do<#287;du. Ahmet Kaya'n<#305;n e<#351;i Gülten Kaya'n<#305;n a<#287;abeyiydi. Karde<#351;i Gülten Hayalo<#287;lu ile evlendikten sonra <#351;iirleri Ahmet Kaya müzi<#287;iyle birlikte popülerle<#351;ti. Sözlerinin ço<#287;unlu<#287;unun Yusuf Hayalo<#287;lu'na ait oldu<#287;u Yorgun Demokrat isimli Ahmet Kaya albümü 1987 y<#305;l<#305;nda yay<#305;nland<#305;. Ahmet Kaya'n<#305;n 1988 y<#305;l<#305;nda yay<#305;nlanan Ba<#351;kald<#305;r<#305;yorum adl<#305; albümünde yer alan iki <#351;ark<#305;n<#305;n söz yazar<#305; yine oydu. Gözleri <#304;ntihar Mavi adl<#305; <#351;iir kitab<#305; bulunan Hayalo<#287;lu'nun, Hani Benim Gençli<#287;im, Ba<#351;<#305;m Belada, Ad<#305; Bahtiyar, Ba<#351;kald<#305;r<#305;yorum, Ayr<#305;l<#305;<#287;<#305;n Hediyesi, Yüre<#287;im Kan<#305;yor gibi <#351;iirleri ba<#351;ta Ahmet Kaya olmak üzere birçok sanatç<#305; taraf<#305;ndan bestelendi ve yorumland<#305;. Akci<#287;erindeki tümör nedeniyle 3 Mart 2009 tarihinde <#304;stanbul'da öldü. ESERLER<#304;:
Kitab<#305;:
Gözleri <#304;ntihar Mavi
<#350;iir Albümleri:
Ah Ulan R<#305;za, Bir Acayip Adam
HAKKINDA YAZILANLAR
<#304;<#351;te <#351;iirine en yüksek telifi alan <#351;air
HEM <#350;A<#304;R, HEM RESSAM, HEM DE MÜZ<#304;K ADAMIYDI AMA YILLARCA BEKLED<#304;. EME<#286;<#304;N<#304;N GERÇEK KAR<#350;ILI<#286;INI BULMASI <#304;Ç<#304;N BEKLED<#304;. BU BEDEL YÜKSEKT<#304;. ÇÜNKÜ B<#304;R <#350;EY<#304;N DE<#286;ER<#304; BEDEL<#304;YLE MENKULDÜ. VE O F<#304;YAT VER<#304;LD<#304;. SADECE DOKUZ <#350;<#304;<#304;R <#304;Ç<#304;N TAM 125 B<#304;N DOLAR ALDI, KASETE OKUDU. <#350;<#304;MD<#304; K<#304;TAP YOLDA..
Yusuf Hayalo<#287;lundan bahsediyoruz. Onlarca sanatç<#305;n<#305;n okudu<#287;u 'Da<#287;larda kar olsayd<#305;m' yada <#304;brahim Tatl<#305;sesin me<#351;hur 'Nankör kedi' gibi türkülerinin yarat<#305;c<#305;s<#305;.. Veya 'Yorgun Demokrat'<#305;n, 'Nazl<#305;can ve Bedirhan'<#305;n, 'Hani benim gençli<#287;im'in, 'Bir acayip adam'<#305;n ve yüzlercesinin <#351;airi... Ezilenleri, altta kalanlar<#305;, tutunamayanlar<#305; bir baltaya sap olamayanlar<#305; yaz<#305;yor. Yusuf Hayalo<#287;lu, hayata bak<#305;<#351;<#305;n<#305;, neden bu kadar bekledi<#287;ini, <#351;iirlerinin arkas<#305;ndaki bilinmeyen dünyas<#305;n<#305; <#304;MEDYAya anlatt<#305;.
Pazar günü ikindi vakti Cihangirde bir apartman<#305;n giri<#351; kat<#305;ndaki küçük dairesinin kap<#305;s<#305;n<#305; çald<#305;<#287;<#305;m<#305;zda, tatl<#305; gülümsemesiyle kar<#351;<#305;lad<#305; bizi. Tek ba<#351;<#305;nayd<#305;. Ne bir korumas<#305;, nede menejeri vard<#305; yan<#305;nda. Önce vakti geldi<#287;i için arka taraftaki <#351;irin bahçesini sulad<#305;, sonra so<#287;uk bir <#351;eyler ikram etti, ard<#305;ndan marlborosunu yakt<#305; ve ba<#351;lad<#305;k sohbete.
17-18 ya<#351;lar<#305;na kadar amaçs<#305;z ve bir o kadar ha<#351;ar<#305; geçen gençli<#287;ini anlatt<#305; önce. Kendisini hiç in<#351;a etmemi<#351; bir insand<#305;. Ard<#305;ndan gelen yo<#287;un bir ara<#351;t<#305;rma ö<#287;renme dönemi.. Ama ne ara<#351;t<#305;rma.. Kurandan Marksizme, Maosizme, Budizmden Freuda kadar bütün felsefeler ve dogmalar.. ''Kendime bir iç <#351;em<#351;iye arad<#305;m. Bunu buluncaya kadar hiçbir örgüte, partiye, derne<#287;e girmedim.'' diyor Yusuf Hayalo<#287;lu:
''Bütün bu felsefelerin hayat<#305; tam aç<#305;klamad<#305;<#287;<#305;n<#305; ve zorland<#305;<#287;<#305;n<#305; gördüm. Teori, prati<#287;i belirlemeye çal<#305;<#351;<#305;yordu ama pratik buna direniyordu. Bunun nedenini ara<#351;t<#305;rd<#305;m ve do<#287;an<#305;n <#351;a<#351;maz dengesinde, kusursuzlu<#287;unda buldum. Do<#287;aya ayk<#305;r<#305; hiçbir<#351;ey mümkün de<#287;il. De<#287;i<#351;tirmek mümkün de<#287;il. Pratikte ne ise onu anlamal<#305;s<#305;n. Onu zorlayarak de<#287;i<#351;tiremezsin. Onu, o prati<#287;in içindeyken de<#287;i<#351;tirebilirsin. D<#305;<#351;ardan ahkam keserek de<#287;i<#351;tiremezsin. Birden iç <#351;emsiyeyi buldum ve natüralist olmaya karar verdim.''
<#304;<#351;te bugünkü Yusufu böyle yakalam<#305;<#351;: ''<#350;u anda bir uçaktan dünyay<#305; seyreder gibiyim. Ordan tel örgüler gözükmüyor. Yukardan bakt<#305;<#287;<#305;n zaman, dev bir co<#287;rafya.. <#304;nsanlar kar<#305;nca sürüsü gibi, evler kibrit kutusu gibi. Ayr<#305;l<#305;klar<#305;n anlam<#305; olmad<#305;<#287;<#305;n<#305; gördüm. Hepimiz do<#287;an<#305;n parças<#305;y<#305;z. Olabildi<#287;ince sevmek, iyi ya<#351;amak, ahlakl<#305;, erdemli olmak laz<#305;m.''
Yusuf Hayalo<#287;lu bir buçuk sene önce ilk <#351;iir albümü Ah Ulan R<#305;zay<#305; ç<#305;kard<#305;. Ard<#305;ndan geçti<#287;imiz günlerde ikincisi geldi, 'Bir Acayip Adam':
Hayalo<#287;lu, ilk albümün dinleyicilere biraz a<#287;<#305;r geldi<#287;ini, <#351;imdi ise daha basit, anla<#351;<#305;l<#305;r <#351;iirler seçti<#287;ini söylüyor. Türkiyede sadece kendisine mahsus özelli<#287;i ise kendi <#351;iirlerini okumas<#305;, onlara besteler yapmas<#305;. Yani her<#351;eyiyle kendine ait, bir anlamda Sesli kitap..
Ama s<#305;rada yaz<#305;l<#305; kitap da var. <#350;imdiye kadar hiç kitab<#305; olmam<#305;<#351;. ''Art<#305;k zaman<#305; geldi'' diyor. ''Neden?'' sorusuna <#351;u ilginç ve bir o kadar dü<#351;ündürücü cevab<#305; veriyor:
''Albümü yapmaya zorlayan ko<#351;ullar <#351;öyle geli<#351;ti. Ben kendi kâr<#305;m<#305; dü<#351;ündüm. Onun için geç kald<#305;. Materyalist anlamda de<#287;il. Mant<#305;<#287;<#305;m <#351;u: Benim eme<#287;im para etmeyecek kadar basitse, o zaman sende benim kasetimi yapma. Bu bedel yükseldi, tatmin edici bir noktaya gelince, tamam dedim. Kitapta da ayn<#305;s<#305;n<#305; yap<#305;yorum. <#350;iir kasetinde Türkiyenin gelmi<#351; geçmi<#351; en yüksek <#351;iir telifini alan insan<#305;m. 125 bin dolar ald<#305;m 9 <#351;iir için.. Tek <#351;iir 13-14 bin dolar yap<#305;yor. Bu bir övünme de<#287;il. Bu <#351;u demek: Bir <#351;eyin de<#287;eri bedeliyle menkuldür. Sen bir <#351;eye çok büyük de<#287;er biçebilirsin ama bakal<#305;m o paray<#305; veren var m<#305;? <#350;imdi onu kan<#305;tlad<#305;m ben. Benim <#351;iirimin kaç para etti<#287;ini kan<#305;tlad<#305;m . Ayn<#305; <#351;eyi kitapta da yap<#305;yorum. Ve Türkiyede gelmi<#351; geçmi<#351;, ölmü<#351; veya ya<#351;ayan insanlar<#305;n al<#305;p alaca<#287;<#305; en yüksek telifi iki üç puan yüksek al<#305;yorum. Bu yak<#305;nda da ç<#305;kacak.''
Yusuf Hayalo<#287;lu kendi deyimiyle halk <#351;iiri yap<#305;yor. <#304;<#351;te ilk albümüne isim veren Ah Ulan R<#305;zadan bir pasaj:
Neden hala gelmedi
Yoksa saatimi <#351;a<#351;<#305;rd<#305; bu h<#305;yar
Gerçi hiç saati olmad<#305; ama en az<#305;ndan birine sorar
Cebimde bir lira desen yok
Madara olduk meyhaneye
Ah e<#351;ek kafam benim
Nas<#305;l da güvendim bu hergeleye
Gelse bal<#305;<#287;a ç<#305;kacakt<#305;k
Ne çekersek k<#305;zart<#305;p
Bir kilo rak<#305;yla yutacakt<#305;k.
Bu sandal<#305; geçen hafta çal<#305;nt<#305;dan dü<#351;ürdük
Arkada<#351;lar <#305;srar etti
Biz de iyi olur bize uyar diye dü<#351;ündük.
...
Böyle devam edip giden ve Hayalo<#287;lunun yorumuyla insan<#305;n tüylerini diken diken eden bir <#351;iir Ah Ulan R<#305;za...
Halk <#351;iirini <#351;öyle savunuyor <#351;air:
''Halk <#351;iiri yapman<#305;n zarar<#305; yok. Ne diyorlarsa desinler. Ben halk<#305; seviyorum. Yani natürel, avam ya<#351;amay<#305; seviyorum. Kültürüm de bu, sokaktan gelmeyim. Bunu da inkar etmiyorum. Zaman<#305;nda kolej muadili okudum, akademi okudum, bat<#305; kültürü okudum, <#350;ekspir, Marks okudum. Yani sonuçta hiçbir<#351;ey de<#287;il, hiçbiryere varam<#305;yorsun. Yani gelip gelece<#287;in nokta bir kara toprak derler ya. Neticede halk<#305;n denizine giriyorsun. O denize girdi<#287;in zamanda tertemiz oluyorsun, mis gibi oluyorsun. Bunda ne zarar var. Ba<#351;ta biraz zorlayarak oldu. <#350;imdi tamamen hazmettim. Geldi<#287;im yere geri döndüm. Ordan gelmi<#351;tim. Ba<#351;ka yere uçtuk, bir marifetmi<#351; gibi. Sanatç<#305;lara da onu tavsiye diyorum. <#350;atolar<#305;ndan ç<#305;ks<#305;nlar. Kozalar<#305;ndan ç<#305;ks<#305;nlar. Halk<#305;n içine kar<#305;<#351;s<#305;nlar. <#304;ki tane entel barda oturup kendi kendilerine sanat yap<#305;yorlar. Kendi kendilerine <#351;iir okuyor, kendi kendilerine ödül veriyorlar. Kendi kendilerine dergi ç<#305;kart<#305;yorlar. Kitap ç<#305;kar<#305;yorlar. 1500 tane bas<#305;yorlar, onu da e<#351;e dosta hediye ediyorlar. Gelsinler halk<#305;n denizinde y<#305;kans<#305;nlar, ar<#305;ns<#305;nlar biraz.''
Yusuf Hayalo<#287;lu bu konuda çok dolu. Mesele türküye geliyor:
''Türkü hayat<#305;n bizatihi kendisi. Halk<#305;n kendisini ifade etti<#287;i sözlü müzikli bir durum. Baz<#305; TV kanallar<#305;nda türkü yasak. RTÜKten dolay<#305; sabah<#305;n 5ine koyuyorlar. Gazete ç<#305;kar<#305;yorsun, halk<#305;n kültürüyle alakas<#305; yok. Sanat sayfas<#305; yap<#305;yorsun. Tam sayfa caz. Tam sayfa bilmem ne. Bunlar<#305;n ne alakas<#305; var bizim kültürümüzle. Ondan sonrada niye halk okumuyor diye soruyorlar. Halk yok ki yay<#305;nlarda. Türkü dinlemeyen halk<#305; bilemez. Türkü bin y<#305;llard<#305;r var, ortaasyadan ak<#305;p geliyor. Nerelerde konaklam<#305;<#351;. Nereleri dola<#351;m<#305;<#351; ve gelmi<#351; Anadolunun ba<#287;r<#305;nda ak<#305;yor. Sen bu <#305;rma<#287;<#305; görmezden geldi<#287;in zaman, zaten hiçbir yerini kavrayamazs<#305;n. Ezilenleri, altta kalanlar<#305;, tutunamayanlar<#305; bir baltaya sap olamayanlar<#305; seviyorum. Onlar bana ho<#351; geliyor. Halin vaktin yerinde hiçbir problemin yok, neyini yazaca<#287;<#305;m ben senin yani. <#304;yi durumdaki bir adam<#305;n, her<#351;ey çok güzel demesinden s<#305;k<#305;l<#305;yorum. Sanatç<#305;n<#305;n ekme<#287;i burada, hayat<#305;n çeli<#351;kilerinden ma<#287;duriyetlerinden ç<#305;kar.''
Hayalo<#287;lu halk<#305;n içinde olunca, bir o kadarda siyaset ve ekonomiyle ilgili. Ve yapt<#305;<#287;<#305; <#351;u yorum bugünkü sosyal bunal<#305;ma felsefik bir pencere aç<#305;yor:
''Çok çalkant<#305;l<#305; dönemler ya<#351;ad<#305;m, ekonomik yönden... Ama halk<#305; bu kadar umutsuz, mutsuz hiç görmemi<#351;tim. Yar<#305;na dair hiçbir umut kalmam<#305;<#351;. Bu, en büyük uçurum, en büyük reaksiyon... Nas<#305;l sosyal bir patlama olmuyor inanam<#305;yorum. Bu korkunç bir tevekkül, korkunç bir sab<#305;r. Allah sab<#305;r versin. Ama insanlar art<#305;k ak<#305;lland<#305;. Vatan, millet nutuklar<#305; ekonomiyi aç<#305;klam<#305;yor. Halk, 'Sen bunlar<#305; derken benim cebimdekini götüyorsan, lanet olsun' diyor. Halk bunu görmü<#351; art<#305;k. Herkesin elinin kendi cebinde oldu<#287;unu görmü<#351;. Komünizm niye çöktü? Her<#351;eyin devletin olmas<#305;ndan ve devletin içinde devletten palazlanan insanlardan dolay<#305; çöktü. <#304;nsan mutsuzsa hiçbir ideoloji onu etkilemez. Bir çocu<#287;un karn<#305; açsa sen ona dünyan<#305;n en güzel masal<#305;n<#305; da anlatsan o çocuk a<#287;lar. Karn<#305; tok olan, masallar aras<#305;nda tercih yapar. Çocu<#287;un karn<#305; aç. Halk<#305;n karn<#305; aç, ne masal anlat<#305;rsan anlat. O yüzden halk tercihlerini de ideolojik olarak yapm<#305;yor. Halk kimde ekmek olaca<#287;<#305;n<#305; san<#305;yorsa ona sar<#305;l<#305;yor. Ama denize dü<#351;en y<#305;lana sar<#305;l<#305;r.''
Hayalo<#287;lu ile sohbet çok tatl<#305;, çok uzun.. Ve buraya sadece küçük bir bölümünü alabildik. <#304;ki saatten fazla kald<#305;<#287;m<#305;<#305;z o küçük, <#351;irin dairesinden bir daha görü<#351;mek üzere, fakat bu defa di<#287;er kaseti beklemeden bulu<#351;mak üzere ayr<#305;l<#305;yoruz.
|
| ||||
